कॉम्प्युटरमधिल अँटी-व्हायरस सॉफ्टवेअरची कार्यक्षमता तपासा

साधारणपणे आपण प्रत्येक कॉम्प्युटरमध्ये अँटी-व्हायरस सॉफ्टवेअर लोड करतो. म्हणजेच आपल्या कॉम्प्युटरमध्ये कुठलाही व्हायरस घुसून कॉम्प्युटर बिघडू नये यासाठी आपण चांगल्यातला चांगला अँटी-व्हायरस सॉफ्टवेअर लोड करतो.

कुठलाही अँटी-व्हायरस सॉफ्टवेअर हा चांगलाच असतो तो आपआपल्यापरीने कॉम्प्युटरमधिल व्हायरस शोधण्याचा प्रयत्न करीत असतो. अँटी-व्हायरस सॉफ्टवेअर जर वेळोवेळी अपडेट केल्यास तो चांगल्याप्रकारे काम करतो. असे असले तरी आपल्या कॉम्प्युटरमधिल अँटी-व्हायरस सॉफ्टवेअरची कार्यक्षमता किती आहे हे आपणास माहित नसते. आपल्या कॉम्प्युटरमधिल अँटी-व्हायरस सॉफ्टवेअर एखादा व्हायरस लगेच शोधू शकतो का? हे पडताळण्यासाठी आपणच त्याती परीक्षा घेवूया. म्हणजेच एक खोटी व्हायरस सदृश फाईल बनवून ती फाईल कॉम्प्युटरमधिल अँटी-व्हायरस सॉफ्टवेअर शोधतो का ते पहायचे. खरंतर ही फाईल व्हायरस नसुन अँटी-व्हायरस सॉफ्टवेअरला फसविण्यासाठी हा प्रयत्न आहे.

१. Start > Programs > Accessories मधिल Notepad प्रोग्राम सुरु करा.




२. आता आपल्यासमोर नोटपॅड प्रोग्राम सुरु होईल. त्यामध्ये खाली दिलेली ओळ कॉपी/पेस्ट करा.

X5O!P%@AP[4\PZX54(P^)7CC)7}$EICAR-STANDARD-ANTIVIRUS-TEST-FILE!$H+H*



३. आता इतर काहिही टाईप न करता ती फाईल virus.com नावाने कॉम्प्युटरच्या डेस्कटॉपवर सेव्ह करा.

४. आता आपल्या कॉम्प्युटरमधिल अँटी-व्हायरस सॉफ्टवेअर सुरु करुन कॉम्प्युटर स्कॅन करा. पहा जर ती फाईल अँटी-व्हायरस सॉफ्टवेअरने दाखविली तर चांगलेच आहे. नाहीतर तुम्हीच विचार करा.

कॉम्प्युटर व्हायरसला आळा कसा घालावा ?

१. दर पंधरादिवसांनी / महिन्याला आपल्या कॉम्प्युटरला अँटी-व्हायरस सॉफ्टवेअरने संपूर्ण स्कॅन करुन घ्यावे.

२. दर पंधरादिवसांनी / महिन्याला आपण जो अँटी-व्हायरस सॉफ्टवेअर वापरता तो त्या कंपनीच्या वेबसाईटवरुन ऑनलाईन अथवा अपडेशनचा पॅच डाऊनलोड करुन अद्ययावत करावा.

३. दुसर्‍यांच्या कॉम्प्युटरमधिल कुठलीही फाईल आपल्या कॉम्प्युटरमध्ये कॉपी करण्यापुर्वी अँटी-व्हायरस सॉफ्टवेअरद्वारे त्या फाईलमध्ये व्हायरस आहे का ते पहावे.

४. ईमेलद्वारे आलेल्या कुठल्याही फाईलीली डाऊनलोड करुन उघडून पहाण्यापुर्वी अँटी-व्हायरस सॉफ्टवेअरद्वारे त्या फाईलमध्ये व्हायरस आहे का ते पहावे.

५. अँटी-व्हायरस सॉफ्टवेअर ऑटो अनेबल मोडवर ठेवावे म्हणजेच ते आपणहून व्हायरस शोधण्याचे काम दरवेळी करीत राहील म्हणजेच कुठलाही व्हायरस सापडल्यास अथवा आढळल्यास त्वरीत त्याची सुचना तो देतो

अँटी-व्हायरस सॉफ्टवेअर काम कसे करते ?

अँटी-व्हायरस सॉफ्टवेअर कॉम्प्युटरमधिल सर्व फाईल्समधिल प्रोग्राम चाळून त्यामध्ये इतर फाईलींना खराब करणारा अथवा आपणहून इतर फाईलींमध्ये शिरणारा प्रोग्राम असल्याची सुचना असलेल्या फाईली शोधण्याचे काम करते. एखाद्या अँटी-व्हायरस सॉफ्टवेअरमध्ये व्हायरस शोधण्याच्या प्रकारामध्ये दोन विभाग पडतात. १) तंतोतंत नावाने शोध २) व्हायरस सदृश प्रोग्रामचा शोध. या दोन प्रकारातील व्हायरस सदृश प्रोग्रामचा शोध हा प्रकार जास्त प्रभावशाली असतो कारण मुळात एखाद्या फाईलचे नाव आणि स्वरुप काहीही असो त्यातील प्रोग्राममधिल कृती व्हायरसप्रमाणे आहे का या गोष्टीचा शोध या प्रकारामध्ये घेतला जातो.

एखादे अँटी-व्हायरस सॉफ्टवेअर कॉम्प्युटरमधिल व्हायरस शोधण्यात कितीही कार्यक्षम आणि प्रभावी असले तरी व्हायरस बनविणारे देखिल अँटी-व्हायरस सॉफ्टवेअरचा अभ्यास करत असतात आणि कुठल्याही अँटी-व्हायरस सॉफ्टवेअरला शोधता येणार नाही नविन वेगळा आणि उपद्रवी व्हायरस बनवितात. अशावेळी नविन व्हायरस जुन्या अँटी-व्हायरस सॉफ्टवेअरला शोधता येत नाही व तो व्हायरस खुशाल त्या कॉम्प्युटरमध्ये आपले काम करत राहतो.

ज्याप्रमाणे कुठल्याही औषधाची एक अंतिम मुदत (Expire Date) असते त्याच प्रमाणे कुठलेही अँटी-व्हायरस सॉफ्टवेअर काही महिन्यानी थोडेफार कमकुवत बनते म्हणजेच नविन आलेल्या व्हायरसला ते शोधू शकत नाही. म्हणूनच या जुन्या झालेल्या अँटी-व्हायरस सॉफ्टवेअर्सना वेळोवेळी अद्ययावत (Upgrade/Update) करणे आवश्यक असते. सध्या सर्वच अँटी-व्हायरस सॉफ्टवेअर बनविणार्‍या कंपन्या त्यांच्या सॉफ्टवेअरसाठी वेळोवेळी त्यांच्या वेबसाईटवर नविन व्हायरस शोधण्यासाठीचे व त्यांचे सॉफ्टवेअर अद्ययावत करण्याचे प्रोग्राम मोफत देतात.

कॉम्प्युटर व्हायरस

व्हायरस म्हणजे विषाणू. ज्याप्रमाणे हानिकारक डासांद्वारे आपल्या शरीरामध्ये विषाणूंचा प्रसार होवून एखादी व्यक्ती आजारी पडते त्याचप्रमाणे कॉम्प्युटरमध्ये असलेल्या हानिकारक/अनावश्यक प्रोग्राममूळे कॉम्प्युटरमधिल व्यवस्थित चालणार्‍या प्रोग्राम्सना आणि कॉम्प्युटरच्या स्वतःच्या फाईली जाणूनबुजून खराब केल्या जातात. परिणामी चांगला चालणारा कॉम्प्युटर बिघडतो.

कॉम्प्युटर व्हायरस बनविणारी व्यक्ती नक्किच विकृत बुद्धिची असते, यात वाद नाही. कारण मुळात इतरांना त्रास देवून आनंदी होणारी व्यक्ती चांगली असूच शकत नाही.

सर्वच व्हायरस आपला कॉम्प्युटर बिघडवितात असे नाही. तर प्रत्येक व्हायरस हा तो बनविणार्‍या (विकृत बुद्धिच्या) प्रोग्रामरने सांगितलेल्या सुचनेप्रमाणे काम करतो. एकेकाळी व्हायरस म्हणजे कॉम्प्युटर बिघडविणारा प्रोग्राम असा समज होता. सध्याच्या काळातील व्हायरस हा निरनिराळ्या प्रकारे काम करतो. फक्त इतरांचे कॉम्प्युटर बिघडविणे या व्यतिरीक्त त्यांच्या कॉम्प्युटरमधिल महत्वाची माहिती चोरणे, एखाद्या गोष्टीची प्रसिद्धी करणे, क्रेडीट कार्डची माहिती शोधून ती पाठविणे, पासवर्ड शोधणे. इ. अशा प्रकारे इतरांच्या कॉम्प्युटरमधिल महत्वाची माहिती चोरुन तो व्हायरस बनविणारा प्रोग्रामर त्याचा काय उपयोग करीत असेल हे सांगण्याची गरज नाही.

कॉम्प्युटर व्हायरस हा तीन प्रमुख प्रकारांमध्ये विभागला जातो.

१. व्हायरस (Viruses)
२. ट्रोजन हॉर्स (Trojan horses)
३. वर्म (Worms)



१. व्हायरस (Viruses) : म्हणजे एखाद्या प्रोग्रामरने बनविलेला असा एखादा छोटासा प्रोग्राम अथवा प्रोग्रामचा छोटासा भाग ज्याचा उद्देश दुसर्‍याच्या कॉम्प्युटरमधिल फाईली खराब करुन कॉम्प्युटरला बिघडविणे हा असतो.

२. ट्रोजन हॉर्स (Trojan horses) : हा प्रामुख्याने कॉम्प्युटरमधिल एखाद्या अथवा सर्वच सॉफ्टवेअर तसेच इतर ऍप्लिकेशन्सना इजा पोहचविणे या विध्वंसक उद्देशाने बनविला जातो.

३. वर्म (Worms) : हा प्रामुख्याने कॉम्प्युटरच्या मेमरीला इजा पोहचविण्याचे तसेच कॉम्प्युटरमधिल गोष्टींची/फाईलींची स्वतःहून अनावश्यक अनेक डुप्लीकेट फाईलींची निर्मिती करण्याच्या उद्देशाने बनविला जातो.

सध्या प्रामुख्याने एखाद्या गोष्टीच्या (एखाद्य सोफ्टवेअरच्या, वेबसाईटच्या, वस्तुच्या, औषधाच्या) जाहिरातीसाठी या वरील तीन व्हायरसच्या प्रकारांचा उपयोग केला जातो.

सुपरफास्ट’ कॉम्प्युटर

तुम्ही अजूनही पेंटिअम सिरिजचे कॉम्प्युटर वापरता का ? तर तुम्ही अजुनही मागच्या जगात वावरता आहात.. कारण पेंटिअम सिरिजनंतर आलेले ‘ कोअर टू ड्युओ ‘ देखिल आता जुना झाला… त्यांच्या जागी इंटेलने आपला सर्वात फास्ट असा ‘ कोअर आय सेव्हन ‘ हा नवा प्रोसेसर लॉंच केला. हा जगातील सर्वात फास्ट प्रोसेसर असल्याचा इंटेलचा दावा आहे.
आज देशात वापरल्या जाणा-या बहुतांशी कॉम्प्युटरमध्ये इंटेल प्रोसेसर वापरले जातात. तसेच कॉम्प्युटरचा वापरही आता प्रचंड प्रमाणात वाढला आहे. त्यामुळे इंटरनेट सर्फिंग, विडिओ एडिटिंग, गेमिंग आणि रेग्युलर कॉम्पयुझिंगसाठी ‘ हाय स्पीड ‘ ही गरज बनली आहे. त्यासाठीच इंटेलने ‘ कोअर आय सेव्हन ‘ हा नवा प्रोसेसर बाजारात आणालाय, असे इंटेलचे मार्केटिंग डायरेक्टर प्रकाश बगरी यांनी सांगितले.
कॉम्पयुझरच्या नव्या गरजा लक्षात घेऊन ‘ नेहलम प्रोसेसर ‘ या नव्या मालिकेअंतर्गत इंटेलने आणलेला ‘ कोअर आय सेव्हन ‘ हा पहिलाच प्रोसेसर आहे. ९६५, ९४० आणि ९२० या तीन सिरीजमध्ये आणलेले हे प्रोसेसर जे अनुक्रमे ३.२० गिगाहर्टझ, २.९३ गिगाहर्टझ आणि २.६६ गिगाहर्टझ या क्लॉकस्पीडमध्ये बाजारात उपलब्ध असतील. हे प्रोसेसर डीडीआर३-१०६६ मेमरीला सपोर्ट करतील. त्यामुळे हे प्रोसेसर भन्नाट स्पीडचा अनुभव देतील, असे इंटेलचे म्हणणे आहे.
‘ कोअर टू ड्युओ ‘ मध्ये नसलेले सर्वात महत्त्वाचे फीचर म्हणजे टर्बो बुस्ट टेक्नोलॉजी. या तंत्रामुळे गेमिंग, सर्फिंग सारख्या हायस्पीड गरजा पूर्ण करणे सोपे होईल. तसेच या तंत्रामुळे वीजेचा अतिरिक्त वापर टळून कॉम्प्युटर चांगला वेग देऊ शकतो. तसेच सर्व्हर टेक्नॉलॉजीसाठी हे तंत्रज्ञान फायद्याचे ठरेल, असा इंटेलने स्पष्ट केले आहे.

कि-बोर्ड वरील शॉर्टकट्स

सर्वसामान्य शॉर्टकट्स

* CTRL+C : कॉपी

* CTRL+X : कट

* CTRL+V : पेस्ट

* CTRL+Z : अनडू

* DELETE : डिलिट

* SHIFT+DELETE : एखादी फाईल कायमची डिलिट करण्यासाठी

* F2 key : रिनेम : फाईलचे नाव बदलण्यासाठी

* SHIFT : एकापेक्षा जास्त गोष्टी सिलेक्ट करण्यासाठी

* CTRL+A : सिलेक्ट ऑल : सर्व सिलेक्ट करण्यासाठी

* F3 key : फाईल अथवा फोल्डर शोधण्यासाठी

* ALT+F4 : चालू प्रोग्राम बंद करण्यासाठी

* CTRL+F4 : एखाद्या प्रोग्राममधिल चालू फाईल बंद करण्यासाठी

* ALT+TAB : चालू असलेल्या प्रोग्राममध्ये स्थलांतर करण्यासाठी

* ALT+ESC : प्रोग्रामांमध्ये उघडलेल्या क्रमाने स्थलांतर करण्यासाठी

* SHIFT+F10 : एखाद्या सिलेक्ट केलेल्या गोष्टीसाठी शॉर्टकट

* CTRL+ESC : स्टार्ट मेनू सुरु करण्यासाठी

* F10 : चालू प्रोग्रामचा मेनू बार उघडण्यासाठी

* F5 : चालू प्रोग्राम रिफ्रेश (अद्ययावत) करण्यासाठी

* ESC : चालू प्रोग्राममधिल एखादी घटना (कमांड) रद्द करण्यासाठी

* CTRL+SHIFT+ESC : टास्क मॅनेजर सुरु करण्यासाठी


कि-बोर्ड वरील विंडोज बटणातील शॉर्टकट्स


* Windows Logo : स्टार्ट मेनू सुरु करण्यासाठी

* Windows Logo + BREAK : 'System Properties' सुरु करण्यासाठी

* Windows Logo + D : डेस्कटॉपवर जाण्यासाठी

* Windows Logo + M : सर्व चालू प्रोग्राम मिनिमाईझ करण्यासाठी

* Windows Logo + E : 'My Computer' सुरु करण्यासाठी

* Windows Logo + F : फाईल अथवा फोल्डर शोधण्यासाठी

* Windows Logo + F1 : विंडोज हेल्प सुरु करण्यासाठी

* Windows Logo + L : कि-बोर्ड लॉक करण्यासाठी

* Windows Logo + R : विंडोज रन सुरु करण्यासाठी

* Windows Logo + U : 'Utility Manager' सुरु करण्यासाठी


इतर वेगळी शॉर्टकट्स


* Right SHIFT आठ सेकंद दाबून धरल्यास : Switch FilterKeys चालू अथवा बंद करण्यासाठी


* Left ALT+left SHIFT+PRINT SCREEN : Switch High Contrast चालू अथवा बंद करण्यासाठी


*Left ALT+left SHIFT+NUM LOCK : MouseKeys चालू अथवा बंद करण्यासाठी


*SHIFT सलग पाच वेळा दाबल्यास : StickyKeys चालू अथवा बंद करण्यासाठी


* NUM LOCK पाच सेकंद दाबून धरल्यास : ToggleKeys चालू अथवा बंद करण्यासाठी


विंडोज एक्सप्लोरर मधिल शॉर्टकट्स


* END : चालू प्रोग्रामच्या खाली जाण्यासाठी

* HOME : चालू प्रोग्रामच्या वर जाण्यासाठी

* NUM LOCK + Asterisk sign (*) : तुम्ही असलेल्या चालू फोल्डर मधिल सर्व सबफोल्डर उघडण्यासाठी

* NUM LOCK + Plus sign (+) : तुम्ही असलेल्या चालू फोल्डर मधिल सबफोल्डर बघण्यासाठी

* NUM LOCK + Minus sign (-) : तुम्ही असलेल्या चालू फोल्डरला बंद करण्यासाठी

* LEFT ARROW : तुम्ही असलेल्या चालू फोल्डरला उघडण्यासाठी

* RIGHT ARROW : तुम्ही असलेल्या चालू फोल्डरला बंद करण्यासाठी


इंटरनेट एक्सप्लोरर मधिल शॉर्टकट्स


* CTRL + B : 'Organize Favorites' चालू करण्यासाठी

* CTRL + E : 'Search bar' चालू करण्यासाठी

* CTRL + F : ' Find ' : शोधण्यासाठी

* CTRL + H : ' History ' : आधी पाहीलेल्या वेबसाईटची यादी बघण्यसाठी

* CTRL + I : 'Favorites' आवडत्या वेबसाईटची यादी बघण्यसाठी

* CTRL + L : नविन वेबसाईट उघडण्यासाठी

* CTRL + O : नविन वेबसाईट उघडण्यासाठी

* CTRL + N : नविन पानामध्ये चालू असलेली वेबसाईट पून्हा उघडण्यासाठी

* CTRL + P : प्रिंट करण्यासाठी

* CTRL + R : ' Refresh ' : चालू वेबसाईटचे पान अद्ययावत ( रिफ्रेश ) करण्यासाठी


टिप : नक्कीच तुम्हाला वर सांगितलेल्या काही गोष्टी कळल्या नसतील, पण तुम्ही वापरुत तर बघा. बहूतेक तुमच्या उपयोगाच्या असू शकतात.

विंडोजमधील चुकीची नोंद (Windows Error Reporting)

विंडोजमध्ये काम करताना बर्‍याच वेळा एखादी (कॉम्प्युटरमधील सॉफ्टवेअरद्वारे) चूक झाल्यास आपल्यासमोर आपोआप एक चौकोन येतो ज्यामध्ये “The system has recovered from a serious error” म्हणजेच एका मोठ्या समस्येमधून आपला कॉम्प्युटर वाचला आहे असा संदेश असतो.

याच चौकोनामध्ये 'Send Error Report' व 'Don't Send' अशी दोन बटण असतात. याचा अर्थ आत्ता आपल्या कॉम्प्युटरला जी समस्या आली होती तीची नोंद आपणास मायक्रोसॉफ्टकडे करायची आहे का? इथे बर्‍याच वेळा आपण आपल्या डोक्याला त्रास नको म्हणून 'Don't Send' या बटणावर क्लिक करुन (म्हणजेच या समस्येची नोंद आम्हाला करायची नाही) तो चौकोन घालवीतो. पण त्यासोबत तो प्रोग्राम देखिल बंद होतो.

खरंतर विंडोजमधील ही सोय आपणास मदत करण्यासाठी बनविली आहे. जेणेकरुन विंडोज वापरणार्‍यांना येणार्‍या चुका सुधारुन त्यांना अधिक चांगले सॉफ्टवेअर बनविता यावे. परंतू शक्यतो बहूतेक सर्व 'Don't Send' या बटणावर क्लिक करुन ती नोंद मायक्रोसॉफ्टला न पाठविणेच पसंत करतात. त्यांना खरंतर या येणार्‍या चौकोनाची गरज वाटत नाही.

आपणास जर विंडोजमधील चुकीची नोंद विचारण्यासाठी येणार्‍या चौकोनाला बंद करायचे असल्यास खालील प्रक्रिया करा.

१. डेस्कटॉपवरील वर माऊसने राईटक्लिक करुन येणार्‍या छोट्या चौकोनातील खालील ' Properties ' वर क्लिक करा.



२. आता आपल्यासमोर System Properties चा चौकोन उघडेल. त्यातील वरील 'Advanced' या विभागातील 'Error Reporting' या बटणावर क्लिक करा.



३. आता आपल्यासमोर अजून एक Error Reporting चा छोटा चौकोन उघडेल. त्यातील 'Disable error reporting' वर क्लिक करुन 'OK'. आता मगाचचाच System Properties चा चौकोन देखिल बंद करा.


४. बस्स इतकेच केल्याने विंडोजमधील चुकीची नोंद करण्याची सोय म्हणजेच Windows Error Reporting बंद होईल. पून्हा जेव्हा कधी आपणास त्याला पून्हा सुरु करायचे असल्यास पून्हा वरील प्रमाणे क्रिया करा.